Wasbeerogen

In de wereld van de fotografie wordt met grote regelmaat gezegd dat fotograferen om 12 uur ‘s middags een crime is. Ik zal dit niet ontkennen, maar als je begrijpt waar het probleem ligt, dan is het ook makkelijker om oplossingen te bedenken. Daarom wil ik ditmaal ingaan op het probleem dat het middaguur vormt voor het fotograferen van mensen (van dichtbij).

De hoogte van de zon varieert gedurende de dag. Om 12 uur ‘s middags bereikt de zon zijn hoogste punt. Op zichzelf niet problematisch, maar mensen worden er niet knapper van. Met name hun ogen hebben zwaar te lijden onder de hoge positie van de zon.

wasbeerogen-fotograferen-fel-zonlicht

(Simulatie) Diepe schaduwen in de oogkassen zorgen voor een onaantrekkelijk beeld.

De ogen liggen iets dieper in het gezicht dan bijvoorbeeld de wenkbrauwen en het voorhoofd. Doordat de zon recht van boven naar beneden schijnt, ontstaat er een schaduw in de ogen. In het Engels staat dit bekend als raccoon eyes, ofwel wasbeerogen. Klik maar eens op de link om een paar duidelijke voorbeelden te bekijken.

De zon is een puntbron en geeft hierdoor hele harde (duidelijk omlijnde) schaduwen. Vanwege de kracht die de zon op een heldere dag om 12 uur heeft, ontstaat er ook nog eens een groot contrast tussen licht en donker. Het voorhoofd is erg licht en de ogen zijn erg donker. Dit maakt de schaduw nog ongemakkelijker om naar te kijken. Bovendien heeft een camera vanwege zijn beperkte dynamische bereik moeite om tegelijk details in het lichtste en het donkerste deel van de foto vast te leggen.

De oplossing alstublieft

Eerst het volgende. Is de persoon die je fotografeert je niet dierbaar of het moment dat je fotografeert niet memorabel en beschik je niet niet over een oplossing? Sla dan de foto gewoon over. Enthousiaste fotografen vergeten wel eens dat niet iedere foto gemaakt hoeft te worden.

Toch doen? Dan moeten we zorgen dat de ogen een stuk lichter worden. Dit kan op meerdere manieren.

  • Wanneer je niet beschikt over hulpstukken. Vraag dan of iemand zijn hoofd naar boven wil richten en van het zonnetje wil genieten of richt je op mensen die dit uit vrije wil aan het doen zijn. Let wel, ogen open houden is geen goed idee. HeinKlein
  • Gebruik de flitser in/op je camera om de schaduwen lichter te maken. Dit werkt alleen wanneer je niet te ver van je onderwerp staat. De flitser in/op je camera heeft een beperkte kracht. Vooral ten opzichte van de volle zon, dus er zit een limiet aan wat hij kan belichten. Bijkomend voordeel is dat er een levendig lichtpuntje te zien zal zijn in de ogen van je onderwerp.
wasbeerogen-fotograferen-fel-zonlicht

Zonder invulflits

Met invulflits kunnen we de ogen weer zien. We kunnne echter nog steeds zien waar de schaduwlijnen lopen.

Met invulflits kunnen we de ogen weer zien. We kunnen echter ook nog steeds zien waar de harde schaduwlijnen lopen.

Hier geeft de flitser zodanig veel output dat het de voornaamste bron van licht is.

Hier geeft de flitser zodanig veel output dat het de voornaamste bron van licht is. De harde schaduwlijnen zijn niet langer zichtbaar.

  • Je zou ook een reflector kunnen gebruiken om de schaduwen lichter te maken. Deze is echter vaak niet zo krachtig als een flitser. Bovendien kan het ongemakkelijk zijn voor de geportretteerde om in de reflectie van de zon te kijken, waardoor hij/zij gaat knijpen met de ogen. Dit is dezelfde reden waarom je mensen nooit fotografeert met de zon in de rug van de fotograaf.
  • Staat de zon niet helemaal kaarsrecht boven je onderwerp, zorg dan dat je onderwerp zoveel mogelijk met zijn rug naar de zon staat. Het hele gezicht komt in de schaduw. Dit zorgt ervoor dat het gezicht een stuk gelijkmatiger belicht wordt dan wanneer het direct door de volle zon belicht wordt. Op deze manier wordt het gemakkelijker om het licht op het gezicht zelf te vormen met een reflector of flitser.
Het gezicht in schaduw. Zwaar onderbelicht, maar wel met een egaal lichtpatroon.

Het gezicht in schaduw. Zwaar onderbelicht, maar wel met een egaal lichtpatroon.

fotograferen-fel-zonlicht-tegenlicht-overbelicht

Als we dezelfde foto overbelichten (om een normaal belichte huid te krijgen) dan zien we dat het haar overbelicht raakt. We zien ook dat er geen harde schaduwen in het gezicht vallen.

fotograferen-fel-zonlicht-tegenlicht-met-flitser

Belichten we weer normaal en voegen we een flitser toe aan de voorkant, dan kunnen we met groot gemak een prettig ogend lichtpatroon op het gezicht maken. Veel makkelijker dan toen er nog harde schaduwlijnen te zien waren in het gezicht.

  • Staat de zon wel kaarsrecht boven het onderwerp, vraag dan of je model een beetje naar beneden kan kijken zodat het hele gezicht in schaduw valt.
  • Tot slot kan je overwegen om een model in actie te fotograferen. Het felle middaglicht vereist hele korte sluitertijden. Deze lenen zich uitstekend om actie te bevriezen. Tijdens de actie kan het onderwerp mogelijk zodanig bewegen dat het licht niet storend is. Actie vereist namelijk geen glimlach of blik in de camera.
  • Er zijn meer uitgebreide oplossingen met zonneschermen en/of sterke accuflitsers te bedenken, maar die zijn voor de gewone man niet haalbaar, dus die sla ik even over.

Als je model mee wil lopen dan zijn er ook om 12 uur ‘s middags plekken te vinden waar het licht mooi is. Je zou zelf ook op een dergelijke plek kunnen blijven hangen, totdat er een mogelijk portretonderwerp passeert. In mijn volgende blog zal ik iets vertellen over hoe je deze plekken kan identificeren.

Advertisements

Nieuwe Nikon full frame (alleen voor nerds)

Je bent gewaarschuwd, onderstaande overpeinzing is alleen voor nerds.

Nu mijn kvk inschrijving voltooid is, kan ik eindelijk mijn D7000 vervangen door een full frame camera. Dientengevolge mag mijn innerlijke nerd eventjes naar buiten om monomaan door cameraspecificaties te woelen. Mijn innerlijke nerd is…diep gelukkig, maar ook verward.

De keuze is gereduceerd tot 2 modellen: de Nikon D750 en de Nikon D810, full frame FX modellen. Beide zijn uitstekende camera’s, maar welke moet ik kopen? Het prijsverschil komt neer op zo’n €1000, maar als de D810 werkelijk faciliteiten biedt die ik nodig heb dan kan dat verschil gerechtvaardigd worden.

Voor €1000 extra ontvang je met de D810 een hoger aantal pixels (36.2 MP vs. 24.3 MP), een groter dynamisch bereik, een kleinere sluitertijd (1/8000 vs. 1/4000), een hogere flash sync speed (1/250 vs. 1/200), een grotere iso range (64-12800 vs. 100-12800), een stille sluiter, en meer technische hoogstandjes.

De D750 heeft zijn eigen sterke punten. Namelijk betere prestaties bij hoge ISO waarden, een kantelbaar LCD scherm, een lager gewicht, ingebouwde wifi, een langere levensduur op één batterij, twee sd-kaartgleuven, meer frames per seconde en last but not least €1000 om aan andere zaken uit te geven.

Het grappige is dat de D750 in sommige opzichten (bijvoorbeeld sluitertijd en sync speed) onderdoet voor mijn oude D7000. Dit was een onverwachte bevinding. Waarschijnlijk is het een marketingtrucje om meer mensen over te halen een D810 te kopen. Ik zie namelijk verder geen reden waarom de sluitertijd zo’n enorm technisch wonder zou moeten zijn als het op je andere camera’s al jaren 1/8000 seconde kan zijn. Maarja, ik ben dan ook geen camerafabrikant.

Ahwel, verder met het verhaal!

Pixels

Het hoge aantal pixels van de D810 vormt een voor- en een nadeel. de beeldkwaliteit en scherpte zijn beter, maar gezien de moeite die mijn (supersnelle, courante) computer af en toe heeft met RAW bestanden van de D7000, denk ik dat het formaat van de D750 RAW bestanden een stuk prettiger zal werken dan die van de D810. Daarbij heb je voor de archivering behoorlijk grote harde schijven nodig. Wat dat betreft is het de moeite waard om een paar jaar te wachten op de voortschrijdende technologie voordat ik met enorme bestanden aan de slag ga.

Heb ik zoveel pixels echt nodig? Mijn foto’s gaan niet om de kleine details. Mensen, tenzij voor medische doeleinden gefotografeerd, lenen zich niet voor enorme inzoomdrang. Het is niet mijn bedoeling om diep in een rimpel te duiken om vervolgens te kijken hoe de poriën zich daar gedragen. Bovendien kunnen de foto’s van de D750 probleemloos op een zeer groot formaat afgedrukt worden. De D810 is hierin voor mij dus overkill.

Sluitertijd

Zoals gezegd is de minimale sluitertijd van mijn D7000 kleiner (1/8000 sec) dan die van de D750 (1/4000 sec). Ik vraag me af of ik bij de D750 tegen de grens aan ga lopen. Als ik evalueer hoe vaak ik in de afgelopen jaren een sluitertijd van 1/8000 sec nodig heb gehad dan is dat eigenlijk nooit. Maar wat niet is kan nog komen en dan moet ik een nieuwe camera kopen…

Het is dus zaak om te bepalen of de behoefte aan 1/8000 sec sluitertijd nog gaat komen in de toekomst. Voor het bevriezen van actie is 1/4000 sec kort genoeg, dat wordt niet mijn probleem. Een andere reden om een korte sluitertijd te willen, zou zijn om met een wijd open diafragma (f1.4) foto’s te maken in de felle middagzon. Aangezien fel zonlicht niet mijn favoriete belichting is en ik zelf mijn portretten regisseer, denk ik dat ik deze situatie kan en wil vermijden. Bovendien maakt f(1.4) de achtergrond zo onzichtbaar dat ik überhaupt beter een fotografeerbaardere plek kan kiezen voor mijn portret. In het geval dat het toch nodig mocht zijn, kan ik altijd nog werken met een ND filter.

Ik moet wel de kanttekening plaatsen dat ik geen huwelijken fotografeer en dat ik me als fotograaf dus niet naar alle omstandigheden hoef te voegen. Als ik wel in die situatie zou zitten dan lijkt het me woest irritant om de hele tijd met een ND filter te prutsen. De D810 kan met zijn ISO 64 en sluitertijd van 1/8000 sec natuurlijk veel meer licht wegnemen uit het beeld.

Flash Sync Speed

Mijn enige reden voor een hoge flash sync speed is het wegfilteren van omgevingslicht. In de studio kan ik het zo donker maken dat het verkleinen van mijn diafragma hiervoor voldoende werkt. Als ik buiten op straat ga fotograferen dan wil ik juist niet dat de omgeving helemaal donker wordt (dan kan ik immers net zo goed de studio inlopen). Bij het buiten gebruiken van een flitser zal ik de flitssterkte misschien ietsje op moeten schalen om te balanceren met het omgevingslicht, maar ik heb stevige flitsers en dit is niet problematisch. 1/250 seconde is leuker, maar met 1/200 sec is te leven.

Geen bruiloften of heilige plekken

De sluiter van de D810 schijnt behoorlijk stil te zijn. Dit kan heel handig zijn als je mensen niet wilt storen met je fotografie of wanneer je schrikachtige beestjes op de gevoelige plaat wilt leggen. Voor het maken van portretten op afspraak maakt het gelukkig helemaal niets uit, dus geeft het me nog steeds geen reden om voor de D810 te gaan.

Voordelen D750

De snelle en accurate autofocus van de D750 is absoluut een pre. Ik stel me voor dat dit het fotograferen van kleine kinderen een stuk comfortabeler maakt. Het kantelbare LCD scherm staat me toe om te fotograferen uit hoeken waar ik anders een trapje bij moet pakken of waarvoor ik op mijn buik moet liggen. Dit scheelt dus weer een lichamelijke arbeid en gemiste fotokansen. Over lichamelijke arbeid gesproken. Ik zal ook niet bezwijken onder het gewicht van de lichtere D750. De goede prestaties bij hoge isowaarden bieden creatieve vrijheid bij het het gebruik van natuurlijk licht. Wat gebeurt er als ik slechts een spleetje licht door de gordijnen laat komen?

Best Bester Bestst

Het komt er op neer dat de D750 de bestere camera is en de D810 het bestst. Hiermee doel ik op het feit dat de D750 een prachtige camera is waarmee ik alles kan doen dat ik moet doen. De D810 is een zowaar nog prachtigere camera, maar ik moet toegeven dat ik het niet nodig heb. Mijn keus valt dus op de D750. Zodra de D810 de standaard dreigt te worden qua fotokwaliteit en de computers een stukje sneller zijn, ga ik opnieuw op onderzoek uit.

Het enige dat mij rest is uit te zoeken bij welke winkel ik hem ga kopen. Dat wordt moeilijk want op mysterieuze wijze verkoopt iedere winkel in Nederland hem voor €2149, behalve Rhinocamera daar is ie toch €400 goedkoper. Durf ik dat aan?